Il-Monasteru tas-Sorijiet Benedittini jaf il-bidu tiegħu għall-ewwel snin tal-ħakma tal-Ordni ta’ San Gwann. Dan kien iservi bħala Sptar tal-Ordni (Sacra Infermeria), u beda jinbena fi żmien il-Gran Mastru Philippe Villiers de L’Isle Adam. Parti sostanzjali miIl-ġebel inqata’ mis-sit stess u meta tlesta l-bini, l-istess barriera ġiet mibdula f’ġiebja. Fl-1538, dan l-isptar tkabbar, iżda xorta ma kellux il-kapaċità meħtieġa sabiex jakkomoda l-midruba kollha waqt ix-xhur imdemmija tal-Assedju l-Kbir.
Wara t-trasferiment tal-isptar għall-Belt Valletta fl-1575, il-binja għamlet snin mingħajr użu sinifikanti. Għaldaqstant, is-sorijiet Benedittini talbu għat-trasferiment tal-monasteru tagħhom mill-palazz l-antik tal-Gran Mastru fil-Birgu għal din il-binja spazzjuża. Il-Kunsill tal-Ordni aċċetta, u ġew imwettqa diversi xogħlijiet strutturali qabel ma beda jintuża bħala monasteru fl-1652.
Il-binja li nsibu llum hija taħlita ta’ arkitettura Medjevali tardiv, Rinaxximentali u Barokka.
Il-Knisja ta’ Sant’Anna
Il-kumpless tal-Monasteru jinkludi l-Knisja ta’ Sant’Anna. Din inbniet fis-seklu 17 fuq pjanta ta’ Lorenzo Gafà. L-ewwel ġebla tqegħdet fis-7 ta’ Mejju 1679 mill-Isqof Jerónimo de Molina u ġiet imbierka u miftuħa uffiċjalment fl-14 ta’ Lulju 1680 mill-Vigarju Ġenerali Ludoviko Famucelli. Il-kampnar inbena fl-1694, filwaqt li fl-1748, tkabbar il-presbiterju u saru xi tiswijiet. Eventwalment, l-lsqof Vincenzo Labini kkonsagraha fid-29 ta’ Settembru 1787.
Il-Faċċata
Il-faċċata hija maqsuma fi tliet bajjiet. Oriġinarjament, il-bieb ewlieni kien jintlaħaq permezz taz-zuntier imtarraġ. Dan tneħħa fl-aħħar tas-seklu 19. Ħsara oħra seħħet matul il-ħakma tal-Franċiżi meta l-iskudetti eraldiċi ġew minġura. Il-faċċata hija minfuda minn ħamest itwieqi, ilkoll bil-gradi tal-ħadid tipiċi tal-monasteri tal-klawsura.
Minn Ġewwa
L-arkitettura tal-knisja hi Barokka. Fiha tliet artali u hi msaqqfa b’koppla. Il-prospettiva tal-artal maġġur hi mżejna b’pilastri Korinti u b’numru ta’ anġli. Fuq in-naħa ta’ wara tal-artal maġġur insibu kor imdaqqas, magħqud mal-knisja permezz ta’ tlett itwieqi.
Opri tal-Arti
Il-kwadru titulari hu xogħol ta’ Mattia Preti. Dan jirrapreżenta lil Sant’Anna flimkien mas-Sagra Familja, San Benedittu u Santa Skolastika. Kwadri tal-artali laterali jirrapreżentaw lil San Mikiel u l-Kunċizzjoni, u huma xogħol ta’ Rokku Buhagiar u Gian Nikola Buhagiar rispettivament. Is-sotto kwadri ta’ dawn iż-żewġ altari juru lid-Duluri u lil San Ġużepp, u huma xogħol Ġużeppi Calì. Fil-festa ta’ San Benedittu, il-fundatur tal-Ordni, il-knisja tiġi mżejna b’ħafna opri oħra, fosthom b’ventartali u b’kanopew irrakmat maħduma mill-istess sorijiet.
Dati Ewlenin:
1530-33: bini tal-Isptar tal-Ordni (Sacra Infermeria)
1575: trasferiment tal-Isptar tal-Ordni għall-Belt Valletta
1652: addattament tal-binja bħala monasteru
1798-1800: trasferiment tas-sorijiet għall-Monasteru tal-Imdina fuq ordni tal-ħakkiema Franċiżi
1940-44: trasferiment tas-sorijiet għall-Monasteru tal-Imdina minħabba l-periklu tal-gwerra
